Back to National Assembly for Wales Homepage Tribiwnlys Anghenion Addysgol Arbennig Cymru
       
Back to SENTW home page    
   
 
Welsh Assembly Government * * * * * * *
*
 

Y gwrandawiad

Faint o rybudd a gaf am y gwrandawiad?
Pan fyddwn yn ysgrifennu atoch i ddweud ein bod wedi derbyn eich apêl, byddwn yn gofyn i chi a'r AALl roi dyddiadau i ni pryd y byddech ar gael ar gyfer gwrandawiad.
Dylech siarad â'ch tystion a'ch cynrychiolydd i wneud yn si ˆ wr eu bod ar gael ar y dyddiadau a roddwch chi. Byddwn wedyn yn trefnu dyddiad. Os na fyddwn yn clywed oddi wrthych, byddwn yn symud ymlaen i drefnu dyddiad.

Pryd fydd angen i mi ddweud pwy yw fy nhystion?

Cewch wybod dyddiad y gwrandawiad cyn gynted ag y byddwn wedi ei drefnu, a byddwn yn anfon ffurflen i roi manylion am bwy fydd yn dod gyda chi i'r gwrandawiad. Os na fyddwch wedi rhoi'r wybodaeth yma i ni erbyn yr adeg y gofynnwn i chi ddychwelyd y ffurflen mae'n bosib y bydd eich cynrychiolydd neu'ch tystion yn cael eu hatal rhag dod i'r gwrandawiad. Os na allwch ddweud wrthym pwy fydd yn dod gyda chi i'r gwrandawid erbyn y dyddiad rydym yn gofyn i chi roi gwybod, efallai y byddwn yn gallu rhoi mwy o amser i chi. Os byddwch yn newid eich cynrychiolydd neu'ch tystion, a chithau wedi dychwelyd y ffurflen bresenoldeb neu wedi rhoi'r manylion hyn i ni, dylech roi gwybod I ni am y newidiadau cyn gynted â phosib.

Byddwn yn ysgrifennu atoch tua 10 diwrnod gwaith cyn y gwrandawiad, i gadarnhau dyddiad, amser a lleoliad y gwrandawiad, ac i roi gwybod i chi pwy fydd yn dod o'r AALl.

Ble fydd fy ngwrandawiad yn cael ei gynnal?

Rydym yn cynnal gwrandawiadau ledled y wlad ac fe geisiwn gynnal eich gwrandawiad chi cyn agosed â phosib i lle'r ydych yn byw. Rydym yn ceisio cyfyngu'r amser a gymerwch I deithio i'r gwrandawiad i ddim mwy nag awr a hanner.

Faint o'r gloch fydd y gwrandawiad yn dechrau?

Fel arfer byddwn yn cynnal gwrandawiadau o fewn oriau gwaith cyffredin. Byddwn yn trefnu eich gwrandawiad ar gyfer amser penodol ac yn neilltuo hanner diwrnod ar ei gyfer fel arfer. Bydd y rhan fwyaf o wrandawiadau'n dechrau am un ai 10am. Fe wnawn ein gorau i sicrhau fod y gwrandawiad yn dechrau'n brydlon ond mae oedi'n anorfod weithiau.

Pwy fydd yn gwrando ar fy apêl?

Bydd panel tribiwnlys yn cynnwys tri o bobl yn gwrando ar eich apêl. Bydd un o aelodau'r panel yn gyfreithiwr ac yn cadeirio'r cyfarfod. Bydd gan y ddau aelod arall wybodaeth a phrofiad o anghenion addysgol arbennig.

A fydd y gwrandawiad yn breifat?

Bydd gwrandawiadau yn breifat fel arfer ond gellwch ofyn (ar y ffurflen bresenoldeb y byddwn yn ei hanfon i chi i'w llenwi) i'ch apêl gael ei glywed yn gyhoeddus a dweud pam y dylai hynny ddigwydd. Gellwch chi a'r AALl gytuno y dylai'r gwrandawiad fod yn gyhoeddus.

Oes rhaid i mi ddod i'r gwrandawiad?

Mae'n bwysig eich bod yn dod i'r gwrandawiad, ond does dim rhaid i chi. Byddwn am gael clywed unrhyw beth sydd gennych i'w ddweud ac efallai y byddwn am ofyn
cwestiynau os yw rhywbeth yn aneglur yn y dogfennau rydych wedi eu hanfon. Efallai y byddwch chi eich hun am ofyn cwestiynau. Mae'n debyg y byddai'n ddefnyddiol i chi wneud rhestr o'r pwyntiau rydych am eu gwneud a dod â hwy gyda chi i'r gwrandawiad.

Os penderfynwch nad ydych am ddod i'r gwrandawiad, neu os penderfynwch anfon cynrychiolydd, dylech ddweud hynny wrthym ar y ffurflen bresenoldeb. Os felly, gellwch anfon llythyr i gefnogi eich apêl ond rhaid i ni ei dderbyn o leiaf 5 diwrnod gwaith cyn y gwrandawiad.

A allaf i gael cynrychiolydd yn y gwrandawiad?

Gellwch anfon rhywun i'r gwrandawiad i'ch cynrychioli prun a ydych yn dod eich hun ai peidio. Os ydych am wneud hynny, rhaid i chi roi enw a chyfeiriad eich cynrychiolydd ar y ffurflen bresenoldeb a anfonwn atom. Os oes rhywun wedi bod yn eich helpu gyda'ch apêl, does dim rhaid i hwnnw neu honno fod y sawl sy'n eich cynrychioli yn y gwrandawiad. Os penderfynwch anfon cynrychiolydd ar ôl i chi ddychwelyd y ffurflen bresenoldeb, dylech ysgrifennu atom ar wahân i ddweud hynny.

A gaiff fy nghynrychiolydd fod yn gyfreithiwr?

Gellwch ddod â chyfreithiwr neu fargyfreithiwr i'ch cynrychioli ond ni chewch nawdd cyhoeddus ar gyfer hyn. -------------------------------

Fydd rhaid i mi ateb cwestiynau fy hun yn y gwrandawiad?

Hyd yn oed os dewch â chynrychiolydd i siarad ar eich rhan am eich rhesymau dros apelio, ac i'ch helpu i fynegi eich safbwynt, mae'n bosib y bydd aelodau'r tribiwnlys yn dal eisiau gofyn rhai cwestiynau i chi. Er enghraifft, mae'n bosib y byddant am eich holi ynglˆ yn ag anghenion eich plentyn gartref. Does dim rhaid i chi ateb y cwestiynau hyn os nad ydych yn dymuno.

A gaiff y ddau riant fynd i'r cyfarfod?

Cânt. Caiff unrhyw un sydd â chyfrifoldeb rhiant dros y plentyn fynd i'r gwrandawiad. Os daw rhiant nad yw wedi anfon yr apêl i'r gwrandawiad, fe allem ganiatáu iddo ef neu hi roi ei farn/ei barn yn y gwrandawiad.

A gaiff fy mhlentyn fynd i'r gwrandawiad?

Caiff eich plentyn fynd i'r gwrandawiad a rhoi tystiolaeth. Er hynny, dylech gofio nad yw'ch plentyn yn debygol o aros trwy gydol y gwrandawiad. Dylech drefnu i ffrind neu berthynas ddod hefyd gan na fyddwn ni'n gallu edrych ar ôl eich plentyn.

A gaf i ddod ag unrhyw un arall i gefnogi f'achos?

Cewch ddod â hyd at ddau dyst i'r gwrandawiad. Rhaid i chi roi'r manylion amdanynt ar y ffurflen bresenoldeb. Mewn amgylchiadau prin iawn, fe allai'r llywydd roi caniatâd i chi (------a'r AALl) ddod â mwy na dau dyst. Rhaid i chi ofyn caniatâd ar gyfer hyn (yn ysgrifenedig neu ar eich ffurflen bresenoldeb) yn ddigon buan cyn dyddiad y gwrandawiad, gan egluro pam eich bod angen mwy na dau dyst. Os yw'n amhosib ysgrifennu atom cyn y gwrandawiad, gellwch ofyn i'r panel tribiwnlys ar ddechrau'r gwrandawiad. Bydd yr AALl
yn gallu gwneud hyn hefyd. Anaml iawn y bydd y panel yn caniatáu tystion ychwanegol.

Gellwch hefyd ddod â dau o bobl eraill gyda chi i roi cefnogaeth, ond ni fyddant yn gallu cymryd rhan yn y gwrandawiad. Rhaid ichi ddweud wrthym pwy ydynt ar y ffurflen bresenoldeb. Gallai'r llywydd benderfynu na chaiff rhywun a enwir gennych fynd i'r gwrandawiad.

Beth os yw tyst yn gwrthod dod i'r gwrandawiad?

Os yw rhywun rydych wedi gofyn iddo/iddi fod yn un o'ch tystion yn anhapus ynglˆ yn â mynychu'r gwrandawiad, gellwch ysgrifennu at y llywydd gan ddweud pam eich bod yn credu ei bod yn bwysig fod y person hwnnw yn y gwrandawiad. Dylech ysgrifennu cyn gynted â phosib os ydych am ofyn am gwˆys tyst. Byddwn angen o leiaf 8 diwrnod gwaith cyn y gwrandawiad i ddelio â'ch cais.

Os bydd y llywydd yn cytuno, bydd ef neu hi'n anfon gwˆys tyst i chi, y dylech ei roi i'r person hwnnw. Bydd rhaid i'r person hwnnw ddod fel tyst wedyn, oni bai fod rhesymau cryf dros beidio â dod.

Pwy fydd yn y gwrandawiad?

Mae'n bosib y bydd y bobl a ganlyn yno:

  • chi, a'ch plentyn o bosib;
  • Unrhyw riant arall i'r plentyn sy'n dymuno mynd;
  • Eich cynrychiolydd, os oes gennych un;
  • Eich tystion, os oes gennych rai;
  • Unrhyw un arall rydych am iddynt fod yno, hyd at uchafswm o ddau, na fyddant yn cymryd rhan yn y gwrandawiad;
  • Cynrychiolydd yr AALl;
  • Tystion yr AALl, os oes rhai;
  • Tri aelod y tribiwnlys;
  • Clerc y tribiwnlys, a fydd yn dangos i chi ble i fynd, yn egluro'n gryno beth fydd yn digwydd, ac yn rhoi unrhyw help y gallech fod ei angen;
  • Unrhyw gyfieithwyr neu arwyddwyr, os oes angen y rhain.

Mae'n bosib y bydd rhywun yno'n gwylio sut mae'r tribiwnlys yn cael ei gynnal hefyd, neu rywun sy'n cael ei hyfforddi gan y tribiwnlys.

Beth fydd yn digwydd pan fyddaf yn cyrraedd y gwrandawiad?

Dylech geisio cyrraedd y gwrandawiad mewn da o bryd. Bydd ein clerc yn eich cyfarfod rhwng 10 munud a chwarter awr cyn y dechrau. Bydd yn egluro beth fydd yn digwydd, ble mae pethau ac yn ateb unrhyw gwestiynau sydd gennych. Bydd yn dweud wrthych ble i aros ac a fydd unrhyw oedi cyn dechrau'r gwrandawiad.

Beth fydd yn digwydd yn ystod y gwrandawiad?

Bydd ein clerc yn eich tywys i ystafell y gwrandawiad. Gan amlaf, bydd pawb fydd yn cymryd rhan yn eistedd o amgylch bwrdd. Bydd y cadeirydd yn egluro'r drefn i chi cyn i'r gwrandawiad ddechrau.
Bydd aelodau'r tribiwnlys am gael gwybod y pethau hyn gennych chi a'r AALl.

  • Beth yw'r ffeithiau perthnasol, yn eich barn chi.
  • Pa gasgliadau rydych chi'n credu y dylai'r tribiwnlys eu ffurfio
  • Beth rydych chi'n credu y dylid ei wneud i'ch plentyn yn awr.

Bydd y cadeirydd yn ceisio gwneud pethau mor syml â phosib er mwyn i bawb gael rhoi ei safbwynt. Bydd aelodau'r tribiwnlys yn gofyn cwestiynau heb ddefnyddio jargon o fyd addysg na'r gyfraith. Os nad yw eu cwestiynau'n eglur, gellwch ofyn iddynt egluro beth maen nhw'n ei feddwl cyn i chi ateb. Bydd y cadeirydd yn awgrymu fod gwahanol rannau'r achos yn cael eu trin fesul un felly fydd dim rhaid i chi wneud un datganiad ynglˆ yn â'r achos cyfan. Bydd hyn yn rhoi cyfle i bawb edrych ar y pwyntiau fel y maen nhw'n codi, heb gael eu drysu.

Sut fydd fy nhystion yn rhoi tystiolaeth?

Bydd tystion yn gallu rhoi tystiolaeth am bob pwynt. Byddwch chi a'r AALl yn gallu gofyn cwestiynau iddynt. Fel arfer bydd tystion yn aros ar gyfer y gwrandawiad cyfan.

A fyddaf i'n cael gofyn fy nghwestiynau fy hun?

Nid yw'r drafodaeth yng ngwrandawiad y tribiwnlys wedi ei chyfyngu i'r pwyntiau y bydd y cadeirydd yn eu codi. Bydd cyfle i chi ychwanegu unrhyw beth sy'n bwysig yn eich barn chi ond nad yw wedi ei grybwyll. Gallai fod yn syniad da gwneud rhestr ymlaen llaw o'r hyn yr hoffech i'r tribiwnlys ei ystyried. Wedyn gellwch roi llinell drwy'r materion hyn wrth iddynt gael eu trafod. Ar y diwedd gellwch godi unrhyw fater sydd wedi cael ei adael allan.

Ar ddiwedd y gwrandawiad, bydd y cadeirydd yn dweud wrthych y byddwch yn derbyn ein penderfyniad drwy'r post. Fel arfer byddwch yn derbyn ein penderfyniad tua phythefnos ar ôl y gwrandawiad.

Faint fydd hyd y gwrandawiad?

Fel arfer bydd y gwrandawiad yn para hyd at dair awr, ond bydd toriad byr gan amlaf. Os byddwch angen mwy o doriadau, dylech ofyn i'r cadeirydd. Prin iawn yw'r achosion pan fo gwrandawiad yn para'n hwy na hyn.

Yn anaml iawn, gallai'r tribiwnlys fod angen mwy o dystiolaeth. Os felly, bydd y cadeirydd yn egluro beth mae'r tribiwnlys ei angen ac yn gofyn i chi ddod yn ôl ar ddiwrnod arall. Bydd hyn yn rhoi cyfle i chi a'r AALl gyflwyno'r dystiolaeth yma.

Pa gostau allaf i eu hawlio?
Byddwch yn gallu hawlio costau teithio ar eich cyfer chi eich hun a'ch plentyn, os bydd yn dod i'r gwrandawiad. Os byddwch yn dod â pherthynas neu ffrind i ofalu am eich plentyn, byddwch yn gallu hawlio costau teithio ar ei gyfer ef neu hi hefyd.


Back to top